YT
 
 

im. Zbigniewa Herberta w Gorzowie WielkopolskimWojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna

Pegaz Lubuski

 

Pegaz Lubuski to czasopismo literackie wydawane przez Wojewódzką i Miejską Bibliotekę Publiczną im. Zbigniewa Herberta w Gorzowie Wlkp. i gorzowski Oddział Związku Literatów Polskich. Pierwszy numer ukazał się w maju 2003 r.  
 

Na łamach "Pegaza Lubuskiego" zamieszczane są nowe utwory przede wszystkim członków i kandydatów ZLP oraz utalentowanych debiutantów. Uzupełnieniem tekstów literackich są recenzje książek, które pojawiły się w ostatnim czasie na rynku gorzowskim, a także sylwetki autorów prezentowanych w danym numerze.

 

Periodyk redaguje zespół w składzie: Ireneusz Krzysztof Szmidt - redaktor naczelny, Danuta Zielińska - sekretarz redakcji, współpraca: Krystyna Kamińska, Marek Grewling.

Adres redakcji:

ul. Janockiego 31
66-400 Gorzów Wlkp.  

Zarząd Oddziału ZLP

tel. 95 729 50 80, 501520227

adres e-mail

adres e-mail

www.zlp.gorzow.prv.pl

 

Wydawca:

Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna im. Zbigniewa Herberta

ul. Sikorskiego 107

66-400 Gorzów Wlkp.

tel. 95 727 70 70

adres e-mail

www.wimbp.gorzow.pl


 

Poniżej zamieszczamy kolejne numery Pegaza Lubuskiego oraz indeks osób publikujących w _Pegazie Lubuskim

 

Skorowidz do Pegaza 1-71.pdf



Pegaz Lubuski 4 (71) / 2017

Grudniowy numer otwiera, z bożonarodzeniowym przesłaniem, ksiądz-poeta Jerzy Hajduga wierszem „Bóg dzieckiem” i esejem „Wigilia tak naprawdę” (s. 1). W temat wpisują się również wiersze „Świąteczna misja” Ferdynanda Głodzika (s. 2) i „Choinka” Władysława Łazuki (s. 3). W stałej rubryce „Od red. nacz.” felieton „O Morawskim i innych” Ireneusza K. Szmidta (s. 2). Dotykający cierpienia esej filozoficzny „Wszystkie bezcenne dni” Jerzego Alskiego na stronie 3. Tekst Roberta Rudiaka o pisarzach-wizjonerach, zatytułowany „O rewolucji, ewolucji i lotach w kosmos, czyli Ciołkowski i Żuławski sto i więcej lat temu”, na stronach 4-5. W części poetyckiej wiersze Zdzisława Morawskiego (s. 6-7), „wiersze z Gorzowa” Ireny Zielińskiej i Adama Korzeniowskiego (s. 8), „i z Barlinaka” Jolanty Karasińskiej (s. 9) oraz „wiersze zza miedzy” Hanny Szczęsnej (s. 12) i Michała Banaszaka (s. 13). W „Debiutach Pegaza” poezja Wioletty Kinal i Michała Mayera, laureatów Konkursu Literackiego o Łabędzie Pióro im. Romany Kaszczyc w Barlinku (s. 9). Bohaterem cyklu „Podróże pisarzy” jest Ludwik Lipnicki („List z Ameryki, czyli déjà vu na opak”, s. 10-11).„Zapiśnika niecodziennego” Czesława Sobkowiaka ciąg dalszy na stronie 14, a po nim fragment książki „Podróże duktami historii” Marka Bucholskiego (s. 14-15). Recenzja tej ostatniej otwiera przegląd lubuskich nowości wydawniczych. Jego autorka, Krystyna Kamińska, omówiła ponadto: tomik poezji „Przedstawienia” Z. Marka Piechockiego (s. 16), pracę „Bronisława Wajs – Papusza – biografia i dziedzictwo” pod red. Dariusza Rymara (s. 17), „Za kryształowym lustrem. Wspomnienia opiekunki” Łucji Fice (s. 19). Leszek Żuliński zrecenzował książkę poetycką „Życiopis” Krystyny Woźniak (obok wiersze poetki, s. 18). W rubryce „Szkoła krytyki” dwugłos (K. Kamińskiej i Anny Dominiak) o tomie poetyckim „Ludzie i rzeki, rzeki i ludzie” Romana Habdasa (s. 20-21). Na warsztacie krytycznym A. Dominak znalazł się również wspomniany już tomik Z. Marka Piechockiego (s. 21-22). Na kolejnej stronie relacja K. Kamińskiej z konferencjinaukowej ph. „Czasopisma społeczne, kulturalne, artystyczne i literackie we współczesnej bibliotece”, zorganizowanej przez WiMBP im. C. Norwida w Zielonej Górze, oraz fragment wygłoszonego tam przez I.K. Szmidta referatu poświęconego m.in. „Pegazowi Lubuskiemu”. W „Wiadomościach kulturalnych” redagowanych przez Ewę Rutkowską m.in.: promocja 70. numeru „Pegaza Lubuskiego”, Inauguracja Sezonu Kulturalnego 2017/2018 w „ZUO na Zapiecku”, promocje książek „Bronisława Wajs – Papusza – biografia i dziedzictwo” w Archiwum Państwowym w Gorzowie oraz„Za kryształowym lustrem. Wspomnienia opiekunki” Łucji Fice i „Poetycki portret miasta Gorzowa i jego mieszkańców” w WiMBP, FurmanKa w drodze, Miejska Inauguracja Sezonu Kulturalnego 2017/2018, wieczór z nieznaną twórczością Kazimierza Furmana „Pod Filarami”, IX Ogólnopolski Festiwal Monodramów i Teatrów Małych Form „Bamberka”, „Dziady” w reż. Marcina Ciężkiego w MCK,Lubuskie Spotkania Poetyckie „W poł drogi”, Teatr na Dzień Niepodległości na Starym Rynku, XXXIV Gorzowskie Spotkania Teatralne, Mirosława Szott laureatką Nagrody Literackiej im. Andrzeja K. Waśkiewicza (s. 24-27). Numer kończy zaproszenie na promocję księgi satyr „Pikantne (z)dania do wyśmiewania” Tadeusza Szyfera, wstęp do niej autorstwa redaktora naczelnego Edwarda Jaworskiego oraz garść wyjętych z niej utworów tego utalentowanego gorzowskiego fraszkopisarza (s. 27-28).

 

Anna Sokółka

 

Pegaz Lubuski 4(71) 2017.pdf


Pegaz Lubuski nr 3 (70) / 2017

Numer otwiera wiersz „Pociągi” Julii Kusiak oraz felieton Jerzego Alskiego pt. „Co jest czym czego”, wskazujący na poetycki rodowód piosenki i jej rolę jako „element porządkujący rzeczywistość” (s. 1, 3). O społecznym i politycznym znaczeniu poezji, na przykładzie „Poematu dla dorosłych” Adama Ważyka i własnej działalności w Akademickim Teatrzyku Satyrycznym „Skrzat”, pisze Ireneusz K. Szmidt w felietonie „Dlaczego Ważyk?” (Od Red. Nacz., s. 2-6; tekst poematu A. Ważyka na s. 4-6). W „Debiutach Pegaza” wiersze Julii Kusiak (s. 7). Miniatury prozatorskie Kazimierza Furmana: „Traktat o nieszczęściu”, „Castlebar, 23.09.2008” i „Wtajemniczenie” oraz wiersz [„Bocian / Ptak…”] na stronach 8-9. W rubryce „Nowe wiersze poetek i poetów gorzowskich” utwory Patrycji Kopackiej, Ireny Zielińskiej, I.K. Szmidta, Anny Anieli Kowali i Romana Habdasa (s. 10-11). Gorzowscy literaci utrwaleni na kartach „Zapiśnika niecodziennego” Czesława Sobkowiaka oraz wiersze Papuszy i Ireny Dowgielewicz na stronie 12. Część krytycznoliteracką otwiera recenzja tomu poetyckiego „Córka wiatrów” Ireny Zielińskiej, autorstwa Anny Dominiak (s. 13). Przegląd nowości lubuskich, zrecenzowanych przez Krystynę Kamińską, obejmuje: „Wodne granice” Magdy Turskiej, tom poetycki „Duchowy kanibalizm” Marii Borcz, „Księgę imion” Ferdynanda Głodzika oraz album „Anna Szymanek” (s. 14-16). Karol Maliszewski z portalu Literacka Polska na swój warsztat krytyka wziął najnowszą książkę poetycką Marka Lobo Wojciechowskiego „Krwiobieg” (s. 16). Rozmowę z samym autorem przeprowadziła Ewa Rutkowska w Salonie Literackim gorzowskiej książnicy („Świat jest muzyką, a życie to blues słodko-gorzki”, s. 17). „Wiadomości kulturalne”, odnotowane przez E. Rutkowską, K. Kamińską, I.K. Szmidta i Jolantę Karasińską, relacjonują wydarzenia: promocja 69. numeru „Pegaza Lubuskiego”; przekazanie grafik współczesnych artystów niemieckich z kolekcji Christy Wolf do zbiorów WiMBP im. Z. Herberta; promocja książki „Wodne granice” Magdy Turskiej w gorzowskiej książnicy; spektakle na Scenie Letniej Teatru im. J. Osterwy; XV Gorzowski Festiwal Teatrów Ogródkowych; Lubuskie Spotkania Poetyckie „W pół drogi – Przystanek Świebodzin”, promocja książki poetyckiej „Córka wiatrów” Ireny Zielińskiej w Klubie „Jedynka” oraz tomu „Krwiobieg” Marka Lobo Wojciechowskiego w Bibliotece; spotkanie z Marcinem Wrońskim w ramach Dyskusyjnego Klubu Książki; wernisaż zdjęć Kazimierza Ligockiego w Galerii „Pod Kopułą” oraz czytanie rocznicowe Janusza Korczaka w Barlinku (s. 18-21). W cyklu „Nowe książki gorzowskie” fragmenty powieści J. Alskiego „Mowa pogrzebowa” i Łucji Fice „Za kryształowym lustrem” (s. 22, 23). Twórczość satyryczna Ferdynanda Głodzika, Jerzego Grodka, I.K. Szmidta i Tadeusza Szyfera zamyka pismo.

 

Anna Sokółka

 

Pegaz Lubuski 3(70) 2017.pdf


Pegaz Lubuski nr 2 (69) / 2017

Numer otwierają wiersz „Prozatorka” Kaliny Moskaluk i traktujący o specyfice dziecięcego myślenia esej „Dziecko” Jerzego Alskiego (s. 1-3). Problem cenzury w kulturze jest tematem felietonu „Dziel i rządź!” Ireneusza K. Szmidta („Od red. nacz.”, s. 2). Dzieciom, z okazji ich święta, zadedykowano wiersze Jolanty Karasińskiej i Anny Kowali („»Pegaz« dzieciom”, s. 3). O szansach i zagrożeniach e-literatury traktuje esej Rafała Sulikowskiego z Poznania, pomieszczony w nowej rubryce „Rzeczy nowe” (s. 4). W dziale prozy fragment powieści „Dobrodziejstwa ciągów dalszych” Beaty Haryszyn (s. 5). Bohaterką „Gorzowskich debiutów” jest wspomniana już K. Moskaluk, której debiutancki tomik poetycki „Człowiek otwarty” recenzuje AnnabarbaraDominiak („Nie mam czasu na prozę”, s. 6). Na kolejnej stronie tekst o poezji Marka Grewlinga, wygłoszony w gorzowskiej książnicy im. Z. Herberta na wieczorze promocyjnym pośmiertnego zbioru poezji księdza-poety pt. „Anachoreta na rozdrożach”. „Sokrates tańczący w sutannie” to tytuł recenzji powyższego tomu, której autorem jest Leszek Żuliński (s. 8). Refleksje z wielkiego wydarzenia muzycznego – koncertu zamykającego V Festiwal Muzyki Współczesnej im. W. Kilara w Filharmonii Gorzowskiej, którego ukoronowaniem był poemat symfoniczny „Harfy Papuszy” Jana Kantego Pawluśkiewicza pod dyrekcją Moniki Wolińskiej – na stronie 10. Kolejnym „poetą (poetką) zza miedzy” goszczącym na łamach „Pegaza” jest szczecinianka Barbara Moraczewska (s. 10). Wiersze i mała proza Romana Karwackiego na stronie 11. I kolejne smutne pożegnania – zmarli dwaj poeci związani ze środowiskiem zielonogórskim: Janusz Koniusz (wspomnienie Alfreda Siateckiego) i Zygmunt Ryszard Kowalczuk; Maria Przybylska relacjonuje barlineckie „Święto Niezapominajki”, w tym roku poświęcone Romanie Kaszczyc w pierwszą rocznicę śmierci artystki („Z żałobnej karty”, s. 12-13). „Z pamiętnika innego poety”, czyli zapiski Czesława Sobkowiaka, na stronie 14. Spośród nowości wydawniczych Krystyna Kamińska wybrała i zrecenzowała: tom poezji „Krwiobieg” Marka Lobo Wojciechowskiego, pracę „25 lat wspólnych badań nad pograniczem polsko-niemieckim” pod red. Edwarda Jaworskiegooraz książkę „Puszcza” Włodzimierza Korsaka. W rubryce tej znalazły się też wiersze Tadeusza Zawadowskiego („Nowe książki lubuskie”, s. 15-17). VI Ogólnopolski Festiwal Poezji „FurmanKa” odnotowała Ewa Rutkowska (s. 18) – autorka cyklicznych „Wiadomości kulturalnych”. W tych najnowszych znajdziemy: promocję 68. numeru „Pegaza Lubuskiego”; spotkania DKK, m.in. z Marią Ulatowską i Jackiem Skowrońskim; spotkanie z Tadeuszem Zawadowskim, Rafałem Gawinem, Justyną Koronkiewicz, Pauliną Korzeniewską i Kamilem Melerem w Klubie „Jedynka”; obchody 30-lecia Towarzystwa im. św. Brata Alberta w Gorzowie; Dzień Poezji w parku Róż; jubileusz 25-lecia Studia Teatralnego dla Dzieci i Młodzieży; Lubuskie Spotkania Poetyckie; relację z premiery monodramu „Stopklataka” w Teatrze im. J. Osterwy; stypendia Prezydenta Miasta Gorzowa; spotkanie autorskie Grzegorza Miecugowa w WiMBP; spotkanie z Jerzym Grupińskim „Na Zapiecku”; odsłonięcie muralu poświęconego Alfredzie Markowskiej (babci Nonci); otwarcie Sali im. Papuszy w Bibliotece Herberta; Nocny Szlak Kulturalny (s. 19-21). Uhonorowanie Władysława Łazuki srebrnym medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” oraz do tegoż „List do Poety zamiast laudacji” Leszka Dembeka, prezesa szczecińskiego Oddziału ZLP, na stronie 22. Na przedostatniej stronie zapowiedzi nowych książek gorzowskich – Magdy Turskiej, Haliny E. Daszkiewicz, Janiny J. Jurgowiak i Krystyny Dziewiałtowskiej-Gintowt. Numer zamykają satyrycy: Ferdynand Głodzik, I.K. Szmidt, Tadeusz Szyfer, Waldemar Jaworowski, i… wciąż aktualny przekaz z XVII w. – wiersz Daniela Naborowskiego.

 

Anna Sokółka

 

 

Pegaz Lubuski 2(69) 2017.pdf


Pegaz Lubuski nr 1 (68) / 2017

Pierwszy tegoroczny numer „Pegaza Lubuskiego” otwierają wiersz „Ludzie i rzeki” Romana Habdasa oraz filozoficzny esej „Nic ważnego” Jerzego Alskiego (s. 1-3). Komentarz do bieżącego życia politycznego znajdziemy w felietonie „Zasada” Ireneusza K. Szmidta (Od red. nacz., s. 2). Zrodzone z refleksji nad tajemnicą Wielkiejnocy wiersze Tomasza Korbanka i Jerzego Hajdugi oraz świąteczne życzenia od Redakcji na s. 3. Wiersze poetek gorzowskich – Jolanty Karasińskiej, Iwony M. Żytkowiak i Teresy Borkowskiej na s. 4. Kolejną stronę wypełnia relacja z konferencji „Papusza – biografia i dziedzictwo”, która miała miejsce w gorzowskim Archiwum Państwowym 7 lutego, w przeddzień 30. rocznicy śmierci poetki. Obok – wiersze Bronisławy Wajs. „Las Papuszy” to szkic literacki poświęcony twórczości romskiej poetki autorstwa Mirosławy Szot (s. 6-7). Poniżej wiersz „Pamięci Papuszy” Krystyny Woźniak (s. 7). W rubryce Mistrz i Uczeń wiersze Elżbiety Skorupskiej-Raczyńskiej – profesora i rektora gorzowskiej PWSZ oraz T. Korbanka –  absolwenta tej uczelni (s. 8). W części prozatorskiej: fragment powieści „Matylda” Elżbiety Daszkiewicz (s. 9-10) oraz „Apokryf o Zmartwychwstaniu” Janusza Włodarczyka (s. 11). Fotorelacja z gali wręczenia Lubuskich Wawrzynów za 2016 rok, m.in. dziennikarce z Gorzowa, Agacie Sendeckiej, na s. 12. Uhonorowany Literackim Wawrzynem tom wierszy „Pogodna biel dobrego samopoczucia” Pauliny Korzeniewskiej recenzuje Mirosława Szott („Szukanie granic”, s. 13). Wiersze laureatki na tejże stronie. Beata P. Klary jest autorką recenzji „Szamanki” Justyny Koronkiewicz – książki poetyckiej nominowanej do Lubuskich Wawrzynów („A ona coraz piękniejsza po wewnętrznej stronie”, s. 14). Gorzowska inscenizacja „Wesela” Stanisława Wyspiańskiego znalazła się na warsztacie krytycznym Krystyny Kamińskiej („Nic się nie stało, Polacy. Nic się nie stało!”, s. 15-16). Halina Bohuta-Stąpel omawia książkę Ferdynanda Głodzika „Fredność i przechera” („Zmroziło mnie”, s. 17). Bohaterem rubryki Poeci zza Miedzy jest szczecinianin Robert Artur Florczyk (s. 18). W rubryce Z Żałobnej Karty pożegnanie Stanisławy  Plewińskiej, poetki ludowej z Deszczna (s. 19), oraz animatorki kultury i regionalistki Anny Makowskiej-Cieleń, socjologa Bogdana Kunickiego i żarskiego poety, publicysty i działacza kulturalnego Jana Janusza Werstlera (s. 27). Wśród nowych książek z regionu, zarekomendowanych przez Krystynę Kamińską, znalazły się: tomiki poezji „Listy dobiegniewskie” Krystyny Koneckiej i „Boska matryca” Łucji Fornalczyk-Fice, część trzecia „Rozmów z piórami” B.P. Klary, album „Kowalski” autorstwa Hanny Ciepieli, zbiór bajek cygańskich „Zagubiona droga” Edwarda Dębickiego, powieść „Wszystkie moje zmartwychwstania” Iwony Żytkowiak oraz 12. numer Zeszytów Naukowych „Nowa Marchia – Prowincja Zapomniana – Ziemia Lubuska – Wspólne Korzenie” (s. 20-24). Wiadomości Kulturalne pod redakcją Ewy Rutkowskiej na s. 25-26. Akcent satyryczny – utwory Ferdynanda Głodzika, Waldemara Jaworowskiego, Mariusza Parlickiego, H. Bohuty-Stompel i Zbigniewa Murawskiego – zamyka pismo.

 

Anna Sokółka

 

Pegaz Lubuski 1(68) 2017.pdf


Pegaz Lubuski 4 (67) / 2016

Grudniowy numer „Pegaza Lubuskiego” otwiera nastrojowy, wpisujący się w klimat Świąt Bożego Narodzenia wiersz Władysława Łazuki „Wigilia”. Nie zabrakło też świątecznych życzeń dla Czytelników – tych wyrażonych słowami „Wiersza staroświeckiego” księdza Jana Twardowskiego (s. 5), jak i tych od Redaktora Naczelnego, zawartych w jego pełnym wiary w powrót zgody w Narodzie felietonie o tytule „Nadzieja” (s. 2). Tegoroczny, kontrowersyjny literacki Nobel dla Boba Dylana stał się inspiracją do napisania dwóch esejów: „Muzo! Męża wyśpiewaj!” Jerzego Alskiego (s. 1, 2, 3-4) i „O Bobie Dylanie, Nagrodzie Nobla, o poezji w ogóle…” Małgorzaty Iwony Żytkowiak (s. 6-7). W rubryce „Wiersze poetek i poetów gorzowskich” poezja Teresy Borkowskiej, Joanny Ziembińskiej, Lecha Jakubowskiego, Łucji Fornalczyk-Fice, Marka Piechockiego i Ireny Zielińskiej (s. 4). Na kolejnej stronie humoreska „Biegacz” Artura Wodarskiego, poety i prozaika z Wyszanowa, przyjętego właśnie w poczet członków gorzowskiego Oddziału ZLP (s. 5). I ponownie poezja – utwory laureatów Turnieju Jednego Wiersza w Kaliszu z 2012 i 2016 roku – „Mimośród” Beaty Patrycji Klary i „Nic takiego” Marka Stachowiaka (s. 8). Tekst „Święta pani ze znakami zapytania” o Matce Teresie z Kalkuty to fragment nowej książki Marka Bucholskiego, podróżnika i pisarza, również religioznawcy, zatytułowanej „Podróże do krain niezwykłych” (s. 9-10). Wiersze Benedykta Kozieła, Miłosza Kamila Manasterskiego i Joanny Kalinowskiej to kontynuacja, zainicjowanej w poprzednim numerze „Pegaza”, prezentacji twórczości „Poetów z kręgu «Poezji Dzisiaj»” (s. 11-13). O 33. Gorzowskich Spotkaniach Teatralnych i premierze sezonu 2016/2017 w Teatrze im. J. Osterwy w Gorzowie, czyli spektaklu „Żona potrzebna od zaraz” Edwarda Taylora, piszą Agnieszka Moroz i Ireneusz K. Szmidt („A imię jego Trzydzieści i Trzy”, s. 14-15). Refleksjami z 45. Warszawskiej Jesień Poezji dzieli się Irena Kaczmarczyk („Za trawą wszechświat”, s. 16). Prezentację regionalnych nowości wydawniczych otwiera Artur Daniel Liskowacki recenzją zbioru poezji „Chwila z kosem i inne wiersze” Władysława Łazuki („Coraz więcej ciszy”, s. 17). Andrzej Włodarczak analizuje „Mały Paryż” Romana Habdasa („Jak śremianin rodakowi z Mosiny”, s. 18). Pod recenzenckim piórem Krystyny Kamińskiej znalazły się książki: „Z kart historii” (o gorzowskiej WiMBP), powieść „Świat Ruty” Iwony Żytkowiak (zrecenzowana również przez Beatę P. Klary), groteskowy kryminał „Porąbany” Alfreda Siateckiego oraz „O literaturze lubuskiej. Szkice, recenzje i inne teksty” Andrzeja K. Waśkiewicza (s. 19-22). „Londyn, Berlin, Gdynia, Łódź – literackie przystanki” to tytuł rozmowy K. Kamińskiej z pisarką Łucją Fornalczyk-Fice (s. 20-21). W „Wiadomościach literackich” relacja Romana Habdasa z jubileuszu 55-lecia zielonogórskiego Oddziału ZLP (s. 23). Tegoż w „Wiadomościach kulturalnych” tekst o kolejnym Jubilacie – 35-latku – gorzowskim RSTK (s. 24). Wśród wydarzeń kulturalnych w kronikarskim zapisie odnotowanych przez Ewę Rutkowską znalazły się: promocja 66. numeru „Pegaza Lubuskiego”, 70-lecie książnicy Herberta, spotkanie autorskie Krzysztofa Daukszewicza w gorzowskiej WiMBP, Motyle 2016, wrocławski Psychoteatr z przedstawieniem „Las” w Klubie „MagnetoFFon”,spektakle „Karol” S. Mrożka i „Nowy ład świata” H. Pintera na Scenie Kameralnej Teatru im. J. Osterwy w Gorzowie, ósma edycja festiwalu „Bamberka” w MCK, benefis Elżbiety Kuczyńskiej w Jazz Klubie „Pod Filarami” oraz promocja tomu poezji „Mikrochaos” Marii Borcz, czytanie poezji Mariny Cwietajewej, spotkania autorskie Mirosławy Szot, Wandy Milewskiej i Iwony Żytkowiak (wszystkie w Klubie „Jedynka”, s. 25-27). Pismo zamykają miniatura prozą Janusza Włodarczyka „Przypadki Dziadka Worcuna”, nagrodzona w konkursie literackim „O Łabędzie Pióro” (s. 27) oraz wiersze satyryczne Ferdynanda Głodzika, Zbigniewa Murawskiego i Janiny Jurgowiak.

 

Anna Sokółka

 

Pegaz Lubuski 4(67) 2016.pdf


Pegaz Lubuski nr 3 (66) 2016

Jesienny numer „Pegaza Lubuskiego” przynosi smutną wiadomość o śmierci ks. Marka Grewlinga, od lat zaprzyjaźnionego z kręgiem „pegazowiczów” poety, eseisty i krytyka literackiego. Jego wiersz „Rozstajne drogi” otwiera pismo. Pamięci Poety poświęcony jest esej „Trwałość pamięci” Jerzego Alskiego (s. 1-3), dwa teksty Ireneusza K. Szmidta: „Jak dokończyć wiersz Marka Grewlinga” (Od red. nacz., s. 2) i „Pożegnanie księdza Marka” (s. 4-5) oraz bardzo osobiste wspomnienie „Tego się nie robi kotu…” Ireny Zielińskiej (s. 5). Sporo miejsca poświęcono trudnej sztuce przekładu. O warsztacie translatorskim z uznaną już tłumaczką – gorzowianką zamieszkałą w Warszawie – Dominiką Cieślą-Szymańską rozmawia Krystyna Kamińska („Tekst, komputer i kot na kolanach”, s 6-7). Zmarłemu niedawno wybitnemu tłumaczowi literatury polskiej Karlowi Dedeciusowi poświęcony jest tekst Marty Potaszkiewicz (s. 8). Obok fragment jego „Sztuki tłumaczenia” w przekładzie Agnieszki Kalety (s. 8-9). W bloku poetyckim wiersz „Barabasz” Adama Korzeniowskiego (s. 9), poezja Ireny Zielińskiej i Romana Habdasa („Na warsztacie poetów i malarzy”, s. 10) oraz twórczość poetów z kręgu „Poezji Dzisiaj”: Aleksandra Nawrockiego, Barbary Jurkowskiej i Anny Czachorowskiej (s. 11-13). Teatru, ściślej gorzowskiej sceny, dotyczą recenzje – inicjującego sezon artystyczny 2016/2017 – dramatu „New Year’s Day” Piotra Rowickiego: „Kto uzdrowi nasz polski świat?” autorstwa Krystyny Kamińskiej oraz„Byłem w teatrze” i „New Year’s Day – drugie rozdanie” Piotra Steblina-Kamińskiego (s. 14-16). W bloku prozatorskim miniatura „Origami” Romana Karwackiego (s. 16) oraz fragment nowej powieści Jerzego Alskiego „Trzecie oko” z rekomendacją samego autora (s. 17-19). Kolejne strony wypełniają omówienia i recenzje regionalnych nowości wydawniczych. Na warsztacie krytyka Krystyny Kamińskiej znalazły się: powieść „…to cię wzmocni” Łucji Rachel-Marczyk,tomiki poetyckie „Mikrochaos” Marii Borcz i „Usłyszeć ciszę” Jerzego Gąsiorka (s. 19-20) orazksiążka „Czy Włodzimierz Korsak używał komputera? Wizyta w Korsakówce” z tekstem Moniki Kowalskiej i Aleksandry Popiołek (s. 22). Barbara Dominiak zrecenzowała tom poezji „Metamorfozy” Aldony Robak (s. 21), a Czesław Sobkowiak „Chwilę z kosem i inne wiersze” Władysława Łazuki (s. 22-23).W kronikarskim zapisie lubuskich wydarzeń kulturalnych Ewy Rutkowskiej znajdziemy relacje z imprez: promocja 65. numeru „Pegaza Lubuskiego”, rocznicowe czytanie  twórczości Mirona Białoszewskiego w Przelewicach, teatr w „Dniach Gorzowa’ 2016”, „FurmanKa w drodze” (spotkania autorskie Sabiny Waszut i Jerzego B. Zimnego), dyskusja o książce „Mała zagłada” Anny Janko w ramach DKK, slam poetycki w klubie „Jedynka”, Barlinek Lubi Teatr i XIV Gorzowski Festiwal Teatrów Ogródkowych (s. 24-25). Końcowe – pod znakiem satyry – strony „Pegaza” zawierają: humoreski „Jedzenie i sztuka” i „Miłośnik sensacji” Grzegorza Pełczyńskiego, wiersze Waldemara Jaworowskiego oraz poemat „Kto rządzi światem” Mariana Hemara.

 

Anna Sokółka

 

Pegaz Lubuski 3(66) 2016.pdf


Pegaz Lubuski nr 2 (65) 2016

Numer otwierają wiersz „Skorupa” Jerzego Gąsiorka oraz nawiązujący do polskiej rzeczywistości felieton „Restauracja” Jerzego Alskiego (s. 1-3). Wspomnienie o Romanie Kaszczyc, zmarłej 27 maja tego roku malarce, autorce czarownej ceramiki i pisarce z Barlinka na s. 3 (Z żałobnej karty”). Bohaterką kolejnych trzech stron jest Renata Paliga, a tu: „Wiersze na lato” i fragmenty „Zapisków z dyżurów”, książki uhonorowanej I nagrodą w V edycji Ogólnopolskiego Konkursu Literackiego im. prof. Andrzeja Szczeklika pn.„Przychodzi wena do lekarza”. Biogram literacki Marka Bucholskiego, pisarza i podróżnika, który właśnie zasilił szeregi gorzowskiego Oddziału ZLP, ilustrowany fragmentami jego prozy „Podróż do miejsc czarownych” na s. 6-8. W „Szkole krytyki” na warsztacie Marka Grewlinga książka „Mały Paryż” Romana Habdasa („Klimaty i smaki prowincji”, s. 9). Wiersze tego ostatniego również w rubryce „Na warsztacie poetów”, obok poezji Jerzego Hajdugi, Marka Grewlinga, Barbary Dominiak, Jerzego Gąsiorka i reprezentującego najmłodsze pokolenie gorzowskiej poezji Tomasza Korbanka (s. 10-11). Autorką fotorelacji z Ogólnopolskiego Festiwalu Poetyckiego im. Kazimierza Furmana „FurmanKa” jest Agnieszka Kopaczyńska-Moskaluk, współodpowiedzialna za koordynację merytoryczną i realizację tego – jednoczącego po raz piąty w Gorzowie miłośników poezji – święta (s. 12). Wiersze „furmanKowiczów” – Marka Stachowiaka, Marii Borcz i Ireny Zielińskiej na stronie następnej. Gorzowskiej Melpomenie, obchodzącej właśnie Jubileusz 70-lecia, poświęcone są dwie kolejne pozycje: recenzja spektaklu według Tuwimowskiego „Balu w operze” autorstwa Agnieszki Moroz oraz tekst Krystyny Kamińskiej „Byliśmy w teatrze”, rekomendujący m.in. drugie wydanie książki o takim samym tytule, dokumentującej historię Teatru im. J. Osterwy (s. 14-15). Wśród nowości wydawniczych z regionu, zrecenzowanych przez Krystynę Kamińską, tomiki poetyckie: „Chwile z kosem i inne wiersze” Władysława Łazuki, „Współbrzmienie” Jerzego Hajdugi, „Zasłyszane od gwiazd” Pauliny Waszkiewicz, „Żywot jętki” Iwony Małgorzaty Żytkowiak i „Z ziemi do nieba” Władysława Grabana, oraz dwa wydawnictwa dokumentujące życie dawnegoi współczesnego Gorzowa: „Z albumu Gorzowian II” pod red. Zbigniewa Sejwy i „Volksbad – Łaźnia Miejska 1930–2015” Roberta Piotrowskiego (s. 16-19). Wiersz „Owczary”, czyli zwycięska próba Krystyny Dziewałtowskiej-Gintowt w zmaganiach z trzynastozgłoskowcem na s. 20. Najważniejsze wydarzenia kulturalne ostatniego kwartału odnotowała Ewa Rutkowska. A są to: promocja 64. numeru „Pegaza”, Ponowoczesne Konfrontacje Teatralne POKOT’ 2016, konkursy recytatorskie w MZK „Zawarcie”, 70. urodziny gorzowskiego Teatru, otwarcie Galerii Sztuki Regionalnej i Galerii Karykatury w książnicy im. Z. Herberta, spotkania autorskie Magdaleny Grzebałkowskiej i Paulliny Simons, benefis Beaty P. Klary, Tydzień Bibliotek oraz Nocny Szlak Kulturalny (s. 20-22). Numer zamyka spora dawka, czasem gorzkiego, humoru: groteski Lecha Jakubowskiego, humoreska „Dziki lokator” Janiny Jurgowiak, satyryczne wiersze Ferdynanda Głodzika oraz fraszki polityczne Tadeusza Szyfera.

 

Anna Sokółka

 

Pegaz Lubuski 2(65)2016.pdf


Pegaz Lubuski nr 1 (64) 2016

Pierwszy tegoroczny numer pisma otwiera wiersz Barbary Dominiak „Miasto”, obok –wnikliwa jego interpretacja autorstwa Jerzego Alskiego (tekst „O poezji niekanonicznie”, s. 1-3). Redaktor naczelny Ireneusz K. Szmidt w felietonie „Moje osobiste”, w chwili refleksji nad własnym życiem, przesuwa przed oczami czytelników obrazki ze swojego sielskiego dzieciństwa (s. 2). Utwory Aldony Robak i Anny Żłobińskiej, spięte wspólnym tytułem „Wiersze na wiosnę”, na stronach 4 i 5. Powieść „Łaskawe” Jonathana Littella stała się punktem wyjścia dla filozoficznych rozważań Marka Grewlinga o relatywizmie etycznym (tekst „Erynie okiełznane czyli traktat o tajemnicy nieprawości”, s. 4-5). W rubryce „Na warsztacie poetów” wiersze Łucji Fornalczyk-Fice, Karola Graczyka, Artura Wodarskiego i Joanny Ziembińskiej-Kurek (s. 6-7). Laureaci oraz fotorelacja z gali Lubuskich Wawrzynów ’2015 na stronie 8, po czym „Przekształcenia rzeczy zastanych”, czyli laudacja Ingi Iwasiów o poetce Beacie Patrycji Klary, laureatce Wawrzynu Literackiego, oraz wiersze z nagrodzonej książki pt. „Obiekty totemiczne”. O Edwardzie Rymarze, laureacie Wawrzynu Naukowego, i jego książce „Historia polityczna i społeczna Nowej Marchii w średniowieczu (do roku 1535)” pisze Krystyna Kamińska (tekst „Z podziwem dla profesora Rymara”, s. 10). W „Debiutach z rekomendacją” (Z. Marka Piechockiego) poezja Lucyny Mamczur z Rzeszowa. Wśród pegazowych debiutantów również Małgorzata Wątor, Kaszubka z pochodzenia (s. 12, 13, 17, 22). W „Szkole krytyki” Barbara Dominiak wzięła na swój warsztat dwa tomiki poetyckie: „Nie wiem” Patrycji Kopackiej i „W tańcu zrodzone” Krystyny Caban (s. 12-13). Wśród nowości wydawniczych z regionu – wybranych i zrecenzowanych przez Krystynę Kamińską – wspomniany wyżej tomik Krystyny Caban, książki prozatorskie „Mały Paryż” Romana Habdasa i „Rzeka przemienienia” Artura Wodarskiego (tu również fragment powieści), wydawnictwo Muzeum im. J. Dekerta pt. „Artyści mówią – Sztuka – Artysta – Dzieło” pod red. Lecha Dominika i Lidii Kardasz oraz najnowszy numer zielonogórskiego pisma literacko-kulturalnego „Pro Libris” (s. 14-15, 17). W cyklu „Poeci zza miedzy” poezja Iwony Małgorzaty Żytkowiak z Barlinka i Edyty Rauhut ze Szczecina (s. 18-19). Najważniejsze wydarzenia kulturalne odnotowała Ewa Rutkowska, a są to m.in..: Gloria Artis dla Ireneusza K. Szmidta, Orszak Trzech Króli w Gorzowie, Beata P. Klary w Art Café, spotkania DKK, promocja nowych książek Patrycji Kopackiej, Krystyny Caban i Romana Habdasa, wieczór autorski Andrzeja Poniedzielskiego w Klubie „Pod Filarami” oraz FurmanKa (s. 20-21). Młodą poezję gorzowską reprezentują Kalina Moskaluk i Tomasz Korbanek (s. 22). Na koniec spora (aż dwie strony!) dawka humoru – groteska, humoreska i satyra. A dostarczyli go Władysław Klępka, Janina Jurgowiak, Ferdynand Głodzik i Sławomir Osiński.

 

Anna Sokółka

 

Pegaz Lubuski 1(64) 2016.pdf


Pegaz Lubuski nr 4 (63) 2015

Grudniowy numer „Pegaza Lubuskiego” otwierają, skłaniając do bożonarodzeniowej refleksji, wiersz Ferdynanda Głodzika oraz felieton Jerzego Alskiego „Czwarty król”. „Pożytek z bajki” – metaforyczny komentarz Redaktora Naczelnego do ostatnich wydarzeń politycznych – na stronie 2. W cyklu „Pastorałki polskie” wiersze Władysława Łazuki (s. 4 i 5). Zainspirowany „Kolonią karną” Tomasza Jastruna felieton Marka Grewlinga na stronie 4. O wystawie poświęconej wybitnemu translatorowi Karlowi Dedeciusowi w Collegium Polonicum w Słubicach pisze Marta Potaszkiewicz (s. 5). W rubryce „Na warsztacie poetów” najnowsze wiersze Krystyny Caban i Jolanty Pytel (s. 6). Poezja Patrycji Kopackiej „w pięć lat po debiucie” na stronie 7, zaś w „Debiutach Pegaza” wiersze z cyklu „Gobeliny” Krystyny Dziewiałtowskiej-Gintowt (s. 8). W rubryce „Poeci ze świata” twórczość łotewskiego poety, dziennikarza i tłumacza Knutsa Skujenieksa (s. 9). Fragmenty mającej się ukazać w najbliższym czasie powieści „Mały Paryż” Romana Habdasa na stronach 10-11. Kolejne pięć stron „Pegaza” to przegląd nowych książek lubuskich, a wśród nich: autobiograficzne „Obrazki prowincjonalne prozą” Eugeniusza Kurzawy w recenzji Mirosławy Szott (s. 12), tomik poetycki „pomiary Zamku” Mirosławy Szott w ocenie Roberta Rudiaka (s. 13), poezje „Zabłąkani we mgle” Marii Borcz z podwójną rekomendacją – Barbary Anny Dominiak i Krystyny Kamińskiej (s. 14); wydawnictwa popularne i naukowe: „Cafe Voley” pod red. Zbigniewa Sejwy, 22 tom „Nadwarciańskiego Rocznika Historyczno-Archiwalnego”, „Secesyjne rzemiosło artystyczne w kolekcji Muzeum Lubuskiego im. Jana Dekerta w Gorzowie Wielkopolskim” Janusza Michalskiego, „Szósty klucz do bramy. Rozmowy nieautoryzowane albo nieodbyte o przeszłości Środkowego Nadodrza” Alfreda Siateckiego, „Ruch literacki na Środkowym Nadodrzu w XX i XXI wieku” Roberta Rudiaka (wszystkie zrecenzowane przez K. Kamińską); oraz zbiór poezji „Listy do Ojca” Adama Wiktora Siedleckiego z notą Romana Habdasa. W „Felietonie teatralnym” Piotra Steblina-Kamińskiego reminiscencje z  inscenizacji „Balu w Operze” Juliana Tuwima w gorzowskim Teatrze im. J. Osterwy (18). Na następnej stronie tegoż autora tekst „Z tej życzliwości” poświęcony Ireneuszowi K. Szmidtowi z okazji benefisu Jubilata, który miał miejsce w książnicy im. Herberta. Przegląd wydarzeń kulturalnych w kronikarskim zapisie Ewy Rutkowskiej na stronach 20-21, a w nim m.in.: benefis I.K. Szmidta, Bamberka, DKK, XXXII Gorzowskie Spotkania Teatralne, „Dziady” w Grocie Sztuki, promocje książek, spotkanie z Bronisławem Cieślakiem w gorzowskiej Bibliotece oraz laureaci Konkursu Literackiego „O Łabędzie Pióro”. Na dwóch ostatnich stronach króluje Satyra, a konkretniej fraszki z nowych książek dwóch utalentowanych jej przedstawicieli – obchodzącego „50 lat tyrania we fraszce” Tadeusza Szyfera i 20-lecie debiutu Jerzego Grodka.

 

Anna Sokółka

 

Pegaz 4(63) 2015.pdf


Pegaz Lubuski nr 3 (62) 2015

Numer to wyjątkowy, a to ze względu na osobę Redaktora Naczelnego, dla którego rok 2015 jest rokiem potrójnego jubileuszu: 80-lecia urodzin, 60-lecia pracy twórczej oraz 50-lecia członkostwa w Związku Literatów Polskich. Pierwszych sześć stron „Pegaza Lubuskiego” przynosi więc materiał dotyczący dorobku i warsztatu twórczego Ireneusza K. Szmidta (tu m.in.: teksty Leszka Żulińskiego i Barbary Dominiak o nowej książce poetyckiej Jubilata pt. „Odpowiedź na pytanie Hamleta”,wiersze Poety, określający jego osobowość „kwestionariusz Prousta” oraz list gratulacyjny od prezydenta Gorzowa). Koniec lata zwiastuje poezja Janusza Dreczki, I.K. Szmidta, Marii Borcz, Władysława Łazuki, Marcina Słowińskiego, Wojciecha Sroczyńskiego i Renaty Paligi spięta wspólnym tytułem „Wiersze na jesień” (s. 7).W stałej rubryce „Koledzy zza miedzy”, reprezentującej pisarzy z województw ościennych, sylwetka twórcza i poezja Leszka Dembeka ze Szczecia (s. 8). Krytycznym dopełnieniem materiału o szczecinianinie jest tekst Jana Zdzisława Brudnickiego pt. „W poszukiwaniu rozproszonego światła” (s. 9). Na łamy „Pegaza” powracają dawni debiutanci – Barbara Pala (Baszka) („7 lat po debiucie”, s. 10) i Marcin Słowiński („9 lat po debiucie”, s. 11) i „przychodzą poeci” nowi – Krzysztof Bojko (s. 12) oraz Krystyna Woźniak (s. 26). Felieton „Banknot obowiązkowy” Jerzego Alskiego to głos autora – jako AUTORA – w sprawie kontrowersyjnej ustawy o egzemplarzu obowiązkowym dla bibliotek (s. 13). O literackiej sławie Sławy, w której twórcy lubuscy najchętniej umiejscowiają akcję swoich książek, po przeprowadzeniu stosownych badań nad literaturą regionalną, pisze Alfred Siatecki w artykule pt. „Sława literacka” (s. 14). V Korytowską Noc Poetów relacjonuje Ferdynand Głodzik (s. 14). Książki „Z głębokiego PRL-u” Marii Borcz i „Mały książę ze strychu” Janusza Włodarczyka, tom poezji „Osłuchiwania” Renaty Paligi i tom wspomnień „Dawno temu w Pszczewie” notą recenzencką opatrzyła Krystyna Kamińska (s. 15-18). Dwugłos (Krystyna Kamińska i Barbara Dominiak) o powieści pt. „Test ciążowy” Jerzego Alskiego na stronach 18 i 19. O książce prozatorskiej pt. „Rzeka powrotna” Czesława Sobkowiaka i tomie poezji „Ad libitum” Zygmunta Marka Piechockiego pisze Marek Grewling (s. 20-21). Wszystkie recenzje opatrzone zostały fragmentami utworów. W Kronice kulturalnej pod red. Ewy Rutkowskiej relacja z najważniejszych wydarzeń sezonu letniego 2015, m.in.: „Nocny Szlak Kulturalny”, spotkania Dyskusyjnego Klubu Książki przy gorzowskiej WiMBP, X Gorzowskie Spotkania Małych Form Teatralnych, Dni Gorzowa, XXVII Romane Dywesa, inauguracja miejska sezonu kulturalnego 2015/2016 w Filharmonii Gorzowskiej oraz wręczenie „Motyli” (o laureatach szerzej na s. 28). Beata Patrycja Klary wspomina Karola Parno Gierlińskiego i sprawdza, co na warsztacie u Romana Habdasa i Marii Borcz („Wiadomości literackie”, s. 25). „Satyrycy na jesień”, czyli Ferdynand Głodzik i Sławomir Osiński, na stronie 27.

 

PEGAZ 3(62) 2015.pdf